Chianti i inne wina z Toskanii

Chianti i inne wina z Toskanii

O włoskiej Toskanii pewnie niejeden z Was już słyszał. Wielu kojarzy szczep sangiovese oraz wina z niego produkowane. Nierzadko mocne,  z pełnym ciałem, wysokimi taninami i kwasowością. Nadają się doskonale do dań kuchni włoskiej – pizza, czy makaron z sosem pomidorowym to dla nich doskonały partner. W tym artykule przeczytacie o mniejszych regionach i apelacjach Toskanii, które powinniście znać jako miłośnicy win włoskich.

Chianti DOCG – wina z Toskanii

Zaczniemy od słynnego regiony Chianti. Produkuje się tu wina o nazwie Chianti, a w tzw. „strefie chianti” (w skład wchodzi tu Chianti i Chianti Classico), już w XIII w. produkowano pierwsze wina. Leżące u podnóży Apeninów, pomiędzy miastami Piza, Florencja i Sienna zajmuję ogromne tereny. Sangiovese dominuje uprawę, często miesza się go z innymi ciemnymi szczepami, zarówno francuskimi jak i włoskimi. Wina niższej jakości produkuje się z gron zbieranych z całego regionu. Lepsze wina będą pochodzić z 7 podstref: Colli Fiorentini, na południe od Florencji; Montespertoli, wewnątrz Colli Fiorentini w komunie Montespertoli; Chianti Rufina wewnątrz komuny Rufina; Colli Aretini, w prowincji Arezzo; Colli Senesi, na wzgórzach Sienny; Colline Pisane, w prowincji Pisa; Montalbano, północny-zachód strefy. Wszystkie wina z podstref charakteryzują się wyższą jakością i lepszym, bardziej skoncentrowanym smakiem. Za najlepsze spośród nich uznaje się Chianti Rufina DOCG lub Chianti Colli Senesi DOCG.

Chianti i wina z Toskanii - wzgórza

Chianti Classico DOCG

Chianti Classico DOCG jest tak odmienna pod względem jakości, że została nagrodzona osobną apelacją DOCG. Jest to najbardziej klasyczny, najstarszy teren uprawy sangiovese w Toskanii. Winnice tutaj leżą wyżej niż podstawowe Chianti, co opóźnia dojrzewanie gron i skutkuje winami z wyższą kwasowością i bardziej złożonymi aromatami. Chianti Classico DOCG musi byś starzone minimum 12 miesięcy zanim trafi na rynek, Chianti Classico Riserva DOCG – 24 miesiące, z czego 3 w butelce. Według prawa Chianti Classico musi zawierać 80- 100% Sangiovese i do 20% canaiolo, colorino, cabernet sauvignon, lub merlot.

Chianti i inne wina z Toskanii – południe regionu

Winnice tutaj leżą na niższych wysokościach i mają cieplejszy klimat. Jednak mogą być chłodzone przez bryzę znad wybrzeża. Znajdują się tu dwie najsłynniejsze w regionie apelacje, znane na całym świecie.

Brunello di Montalcino DOCG

Do niedawna wierzono, że Brunello di Montalcino nie powstaje z klonów sangiovese, które są źródłem win w Chianti, ale ze specjalnej wyselekcjonowanej grupy klonów, zwanych „brunello”. W ostatnich latach, badanie genetyczne obaliły tą tezę. Wciąż jednak nazwa ta jest używana. W dobrych latach wina te mają bogatą, gęstą teksturę i kompleksowe, ciemne aromaty – jeżyna, wiśnia, czekolada, fiołki, smar i cynamon. Według prawa Brunello di Montalcino jest winem najdłużej starzonym w całych Włoszech. Wypuszcza się je dopiero po 5 latach, z czego 2 spędza w dębowej beczce. Riserva Brunello to aż 6 lat dojrzewania, z czego również 2 muszą się odbywać w beczce. Brunello di Montalcino słynie z długowieczności. Wielu producentów uważa, że osiągają swój wyjątkowy potencjał, kompleksowość i jedwabistą teksturę, właśnie poprzez tą długą maturację. Producentem legendarnych win, znanym nie tylko w Toskanii ale i w całym kraju, jest Biondi-Santi Brunello di Montalcino.

Rosso di Montalcino

Wina te nie należą do najtańszych, dlatego warto też wspomnieć o uznawanym za młodszego członka rodziny – Rosso di Montalcino. Są one lżejsze, mniej kompleksowe, bardziej owocowe i co za tym idzie – sporo tańsze. Grona pochodzą z młodszych i gorszych terenów upraw, mają też mniej restrykcyjne wytyczne dotyczące uprawy i starzenia (tylko 1 rok). Ciekawostką jest też fakt, że jeśli rok uznawany jest za słaby, czołowi producenci Brunello deklasyfikują swoje wina i produkują je właśnie pod nazwą Rosso di Montalcino.

Vino Nobile di Montepulciano DOCG

Wino tutaj produkowano wokół miasta Montepulciano od czasów Etrusków. Jednak dopiero w XVIII w. zaczęto używać nazwy „vino nobile”. Jego „szlachetność” odnosi się do osób go pijących. Byli to w głównej mierze szlachcice, poeci, a nawet sam papież. Dzisiaj Vino Nobile stara się podążać tą eksluzywną drogą, jednak nie zawsze mu się to udaje. Najlepsze przykłady charakteryzują się wysoką koncentracją, przyprawowym charakterem, goryczką pochodzącą z odzwierzęcych aromatów, podbijaną przez orzeźwiającą kwasowość. Niestety bardzo dużo win jest po prostu cienkimi, cierpkimi przykładami, z niewystarczającą owocowością. Producenci obecnie starają się zrozumieć, jak pogodzić kwasowość wina, z jego tanicznością.

Podobnie jak w przypadku Brunello di Montalcino i Chianti, uważano że Vino Nobile jest produkowane z wyselekcjonowanych klonów sangiovese, tutaj nazywanych „prugnolo gentile” (mała śliwka). Jednak badania genetyczne również tutaj ukazały brak zasadności tego stwierdzenia. Owszem w Toskanii występuje wiele klonów sangiovese, owszem niektóre z nich są odpowiedzialne za lepsze jakościowo owoce, ale często występowanie tych klonów nie pokrywa się z ramami apelacji. Wielu tradycjonalistów jednak nie daje się przekonać dowodami naukowymi. Często, tak jak w Chianti, sangiovese tutaj jest mieszane z canaiolo, colorino, malvasią i trebbiano. Winnice leżą niżej niż te w Brunello. Mają też dużo niższe wytyczne dotyczące starzenia. Są to dwa lata dla zwykłego Vino Nobile i 3 dla rezerwy. Za najlepszych producentów uznaje się Avignonesi, Poliziano, and Poderi Boscarelli.

Rosso di Montepulciano

Tak samo jak w przypadku Brunello, tutaj również powstaje młodsze, uznawane za gorsze jakościowo wino Rosso di Montepulciano.  Wreszcie musicie uważać, żeby nie pomylić sobie Vino Nobile di Montepulciano (gdzie Montepulciano jest nazwą miasta, a wino powstaje z grona sangiovese), z zupełnie innym winem produkowanym ze szczepu montepulciano. Szczep ten uprawia się w całych środkowych i południowych Włoszech, szczególnie w regionie Abruzji. Nie ma jednak nic wspólnego z toskańskim Vino Nobile.

O jeszcze innym znanym regionie Toskańskim pisałam w artykule o „supertoskanach”.

1 komentarz do “Chianti i inne wina z Toskanii”

Dodaj komentarz